Studienotas
Energie en Stroombane
Hierdie notas vat die belangrikste toetswerk in een plek saam.
1. Belangrike woorde en definisies
| Woord | Betekenis |
|---|
| Elektrisiteit | 'n Vorm van energie wat nie gesien kan word nie. |
| Stroombaan | Rangskikking van elektriese komponente waardeur stroom vloei. |
| Sel | 'n Energiebron wat energie aan ladings verskaf. |
| Battery | 'n Aantal selle wat aanmekaar geskakel is. |
| Gloeilamp | Skakel elektriese energie om in ligenergie. |
| Skakelaar | Word gebruik om die stroom te onderbreek of toe te laat om te vloei. |
| Geleier | Materiaal wat elektrisiteit maklik deurlaat. |
| Isolator | Materiaal wat elektrisiteit nie maklik deurlaat nie. |
| Fossielbrandstowwe | Minerale wat gebruik word om krag op te wek. |
2. Wet van energie
Energie kan nie geskep of vernietig word nie.
Dit kan slegs oorgedra word van een voorwerp na 'n ander,
of van een vorm na 'n ander omgeskakel word.
3. Series stroombaan
- Daar is net een pad vir die stroom.
- Die stroom vloei deur al die komponente in dieselfde pad.
- As een komponent breek, word die hele stroombaan onderbreek.
- Maklike onthoureël. Series = een pad.
4. Parallelle stroombaan
- Daar is twee of meer paaie vir die stroom.
- Die stroom verdeel tussen die takke.
- As een tak of komponent breek, kan die ander takke steeds werk.
- Maklike onthoureël. Parallel = meer as een pad.
5. Komponente wat in die werk voorkom
| Komponent | Funksie |
|---|
| Weerstand | Bied weerstand in die stroombaan. |
| Diode | Laat stroom hoofsaaklik in een rigting vloei. |
| Ammeter | Meet stroom. |
| Voltmeter | Meet spanning. |
| Motor | Skakel elektriese energie om na beweging. |
6. Belangrike toetswenke
- Onderstreep in 'n tekenvraag presies hoeveel selle gebruik moet word.
- Kyk of die skakelaar oop of toe moet wees.
- Maak seker al die gevraagde komponente is ingesluit.
- Kyk of die vraag series of parallel vra.